• 2014-07-28

Legiony Polskie 1914–1918

Od 6 sierpnia 2014 roku do 30 września 2015 roku | Muzeum Narodowe w Krakowie

6 sierpnia, w setną rocznicę wymarszu 1 Kompanii Kadrowej, w Gmachu Głównym Muzeum Narodowego w Krakowie otwarta zostanie wystawa poświęcona Legionom Polskim.

Pocztówka ze sztandarem Bajończyków projektu Xawerego Dunikowskiego, Paryż 1915 (źródło: materiały prasowe)

Pocztówka ze sztandarem Bajończyków projektu Xawerego Dunikowskiego, Paryż 1915 (źródło: materiały prasowe)

W zbiorach MNK przechowywana jest jedna z najbogatszych kolekcji sztuki legionowej, na którą złożyły się dar Naczelnego Komitetu Narodowego z 1920 roku, obejmujący gromadzone w latach wojny prace artystów służących w Legionach, oraz dary osób prywatnych napływające zarówno w czasie wojny, jak i w okresie późniejszym. Ta ogromna kolekcja licząca setki rysunków, akwarel, obiektów falerystycznych, a także umundurowania, oporządzenia i uzbrojenia zostanie zaprezentowana w Krakowie po raz pierwszy od ponad 20 lat.

Wstępem do opowieści o historii Legionów jest ogólny obraz Wielkiej Wojny. Wyeksponowane zostaną przykłady umundurowania, uzbrojenia i wyposażenia używanego przez wojska niemieckie, austro-węgierskie, rosyjskie i francuskie.

Dzięki specjalnej aplikacji multimedialnej będzie można przeglądać atlas Wielkiej Wojny (na ekspozycji znajdzie się też jego oryginał) – wydawany w Niemczech co tydzień od 1914 do 1918 roku. Aplikacja ta pozwoli śledzić sytuację na frontach dzień po dniu.

Do armii państw zaborczych powołano około 2 milionów żołnierzy narodowości polskiej. Najwięcej, bo ponad 200 tysięcy, do armii austro-węgierskiej. Walkę i życie frontowe zilustrują fotografie z albumu pamiątkowego 16 Pułku Strzelców z Krakowa powstałego w latach 1916–1917 na froncie wschodnim.

Strona z albumu 16 pułku strzelców, Wołyń 1916 (źródło: materiały prasowe)

Strona z albumu 16 pułku strzelców, Wołyń 1916 (źródło: materiały prasowe)

Opowieść o Legionach Polskich rozpoczynać się będzie pamiątkami związanymi z formowaniem 1 Kompanii Kadrowej na krakowskich Oleandrach, zatem w sąsiedztwie obecnej lokalizacji Gmachu Głównego Muzeum Narodowego w Krakowie. Tworzenie Legionów Polskich, walczących u boku armii austro-węgierskiej przeciw Rosji, możliwe było dzięki działalności utworzonego 16 sierpnia 1914 roku w Krakowie Naczelnego Komitetu Narodowego, zaplecza politycznego i organizacyjnego tej formacji. Na wystawie znajdzie się skrzynia intendentury Legionu Zachodniego, w której wystawiono wydawnictwa opracowane przez Komitet. Dochód z ich sprzedaży pomagał finansować zaopatrzenie Legionów. Pamiętać należy, że była to formacja ochotnicza.

Karol Maszkowski „Pułkownik Edward Rydz-Śmigły”, Wołyń 1915 (źródło: materiały prasowe)

Karol Maszkowski „Pułkownik Edward Rydz-Śmigły”, Wołyń 1915 (źródło: materiały prasowe)

Miejsca walk zilustrowane zostaną szkicami sytuacyjnymi i portretami wykonanymi w czasie wolnym od służby przez artystów służących w Legionach: Leopolda Gottlieba, Stanisława Janowskiego, Leona Czechowskiego, Henryka Kunzeka, Karola Maszkowskiego, Zygmunta Rozwadowskiego, Wincentego Wodzinowskiego, Józefa Świrysza-Ryszkiewicza, Franciszka Jaźwieckiego i Edwarda Rydza-Śmigłego. Wśród obrazów i rzeźb przeważają portrety legionistów oraz obrazy dokumentujące miejsca ich walk.

Pokazane będą także projekty rysunkowe umundurowania dla ułanów Legionów Polskich autorstwa Stefana Filipkiewicza oraz wykonane przez Antoniego Procajłowicza projekty odznak pamiątkowych i okolicznościowych wraz z ich realizacjami.

Na wystawie zobaczymy także karykatury Kazimierza Kostynowicza, zespół fotografii frontowych, wykonanych w latach 1914–1918 przez Stanisława Janowskiego, oraz Siwy strzelca strój – umundurowanie Legionów Polskich.

Stanisław Janowski „Ułani ułani chłopcy malowanie…”, Polska 1916 (źródło: materiały prasowe)

Stanisław Janowski „Ułani ułani chłopcy malowanie…”, Polska 1916 (źródło: materiały prasowe)

Wystawa jest prezentowana w ramach centralnych uroczystości 100-lecia wybuchu I wojny światowej i legionowego czynu niepodległościowego na terenie województwa małopolskiego.

Kurator: Piotr Wilkosz
Aranżacja plastyczna: Rafał Bartkowicz
Koordynator: Bogusław Ruśnica
Organizator wystawy: Muzeum Narodowe w Krakowie

Legiony Polskie 1914–1918
Wystawa w stulecie wybuchu Wielkiej Wojny i Czynu Legionowego
Od 6 sierpnia 2014 roku do 30 września 2015 roku
Gmach Główny Muzeum Narodowego w Krakowie

Dodaj komentarz

Cytaty


Magazyn

Polecamy

U have turned off the Artwork.

On the other hand U have become integrated with an interactive art experience.

Yes, U can go back but U can't change the fact that U've been integrated...

In case U want 2 turn the Artwork back on just click one of the other buttons.

CODEMANIPULATOR