• 2018-11-08

Plakaty patriotyczne z daru prof. Mariana Morelowskiego

Od 10 listopada do 30 grudnia 2018 roku | Muzeum Narodowe we Wrocławiu

Kilkanaście plakatów powstałych w czasie wojny polsko-bolszewickiej w 1920 roku pokaże Muzeum Narodowe we Wrocławiu z okazji setnej rocznicy odzyskania przez Polskę niepodległości. Druki ulotne z tego okresu są niezwykle rzadkie, ponieważ w okresie PRL były celowo niszczone.

Plakat werbunkowy autorstwa Zygmunta Kamińskiego, 1920 (źródło: materiały prasowe organizatora)

Plakat werbunkowy autorstwa Zygmunta Kamińskiego, 1920 (źródło: materiały prasowe organizatora)

Prof. Marian Morelowski (1884–1963) – wybitny historyk sztuki, profesor z barwnym życiorysem i wielkimi za-sługami na polu organizacji dydaktyki akademickiej i badań z zakresu historii sztuki na uniwersytetach w Wilnie, Lublinie i we Wrocławiu. Brał udział w poszukiwaniu i odzyskiwaniu dóbr kultury polskiej zagrabionych w czasie wojen i zaborów.

Przebywając podczas I wojny światowej jako jeniec cywilny na terenie Rosji, wy­szukiwał tam obiekty o polskiej prowe­niencji. W trakcie tych poszukiwań odnaleziono m.in. 900 skrzyń z wyposażeniem warszawskiego Zamku Królewskiego i Ła­zienek i 11 000 dzwonów zrabowanych z kościołów na ziemiach Rzeczypospolitej. W latach 1921–1926 Morelowski jako delegat rządu Rzeczypospolitej Polskiej tropił polskie dobra kultury, doprowadzając do odzyskania wielu bezcennych zabytków rozproszonych po całej Rosji. Były wśród nich m.in. arrasy z królewskiej kolekcji Zygmunta Augusta – mówi Beata Stragierowicz, kuratorka wystawy.

Profesor Morelowski był właścicielem dużej kolekcji dzieł sztuki, które gromadził w swym wi­leńskim mieszkaniu. Przed II wojną światową w jego posiadaniu było kilka bardzo wartościo­wych zespołów obiektów z wielu dziedzin: malarstwa, grafiki, rysunku, rzeźby i rzemiosła arty­stycznego. Poza tym zbierał również sztukę ludową, broń białą i palną oraz fachową literaturę związaną ze sztuką. Część zbiorów udało się profesorowi ocalić i przywieźć do Wrocławia. Trzy cenne kabinety zakupiło Muzeum Narodowe we Wrocławiu. Dziś są one ozdobą kolekcji mebli.

Profesor Marian Morelowski w swym wileńskim mieszkaniu, lata trzydzieste XX w. (źródło: materiały prasowe organizatora)

Profesor Marian Morelowski w swym wileńskim mieszkaniu, lata trzydzieste XX w. (źródło: materiały prasowe organizatora)

Wystawa plakatów patriotycznych z ko­lekcji prof. Mariana Morelowskiego jest dla nas pretekstem nie tylko do prezen­tacji ciekawego zespołu patriotycznych dzieł o charakterze propagandowym, ale także daje sposobność zwrócenia uwagi na niezwykłą postać ich właściciela – wi­leńskiego, lubelskiego i wreszcie wrocław­skiego profesora historii sztuki Mariana Morelowskiego. To nietuzinkowa i pełna sprzeczności osobowość, o jakże skom­plikowanym życiorysie, a przy tym wielki patriota, wybitny naukowiec oraz rozko­chany w pięknie dzieła sztuki i rzemiosła artystycznego kolekcjoner. Jego zasługi dla polskiej kultury i nauki winny być po­wszechnie znane, a pamięć o nim stać się naszą powinnością. Nie tylko w tym wy­jątkowym roku – roku stulecia odzyskania niepodległości przez Polskę – mówi Piotr Oszcza­nowski, dyrektor Muzeum Narodowego we Wrocławiu.

Plakat werbunkowy, 1920 (źródło: materiały prasowe organizatora)

Plakat werbunkowy, 1920 (źródło: materiały prasowe organizatora)

Prezentowane na wystawie plakaty odegrały w swoim czasie ważną rolę w mobilizowaniu społeczeństwa polskiego do obrony odrodzonej Rzeczypospolitej w 1920 roku. Polacy niemal w ostatnim momencie odparli bolszewików i odwrócili realną groźbę sowieckiego podbo­ju ojczyzny, która niespełna dwa lata wcześniej odzyskała upragnioną niepodległość. Świet­ny manewr Piłsudskiego, jego obecność na linii frontu oraz entuzjazm żołnierzy przesądziły o zwycięstwie.

Kuratorka: Beata Stragierowicz

Plakaty patriotyczne z daru prof. Mariana Morelowskiego
Od 10 listopada do 30 grudnia 2018 roku
Muzeum Narodowe we Wrocławiu
Wstęp na wystawę jest bezpłatny

Dodaj komentarz

Cytaty


Magazyn

Polecamy

U have turned off the Artwork.

On the other hand U have become integrated with an interactive art experience.

Yes, U can go back but U can't change the fact that U've been integrated...

In case U want 2 turn the Artwork back on just click one of the other buttons.

CODEMANIPULATOR